Vokal kord paralizisi, bir veya her iki ses telinin hareket kaybı ile karakterize bir durumdur. En sık neden, rekürren laringeal sinir hasarıdır. Tek taraflı olgular daha sık görülür; çift taraflı paralizi ise solunum açısından daha kritik olabilir.
Belirtiler
- Ses kısıklığı (en sık bulgu)
- Nefesli, zayıf ses
- Yutma güçlüğü (özellikle sıvılarda)
- Öksürük zayıflığı
- Aspirasyon (sessiz aspirasyon dahil)
- Çift taraflı olgularda: nefes darlığı / stridor
Etiyoloji
- Cerrahi sonrası (tiroid, paratiroid, kalp cerrahisi)
- Viral nöropati
- İnme ve nörolojik hastalıklar
- Tümörler (akciğer apeksi, tiroid, mediasten)
- İdiyopatik (yaklaşık %20–30)
Tanı
1-Endoskopik değerlendirme
- Fiberoptik Laringoskopi
- Vokal kord hareketleri doğrudan izlenir
- Stroboskopi → vibrasyon analizi
2-Yutma değerlendirmesi
- FEES
Aspirasyon riski ve sekresyon kontrolü değerlendirilir
3-Görüntüleme
- Boyun + toraks BT / MR
👉 Sinir boyunca tümör veya kompresyon araştırılır - Beyin MRI
4-Laringeal EMG (seçilmiş olgular)
- Prognoz ve sinir iyileşmesi hakkında bilgi verir
Tedavi
1-Konservatif yaklaşım (ilk basamak)
- Ses terapisi (speech therapy)
- Yutma rehabilitasyonu
- Aspirasyon önlemleri
Özellikle ilk 6–12 ayda spontan iyileşme olabilir
2-Geçici girişimler
- Vokal kord enjeksiyonu
Hyaluronik asit / yağ
Amaç: glottik kapanmayı artırmak
Erken dönemde aspirasyonu azaltır, sesi düzeltir
3-Kalıcı cerrahi seçenekler
- Medializasyon tiroplastisi (Tip 1 tiroplasti)
- Aritenoid adduksiyonu
- Reinnervasyon (seçilmiş genç hastalar)
4-Çift taraflı paralizi (özel durum)
- Öncelik: hava yolu güvenliği
- Gerekirse:
Lazer kordotomi
Trakeotomi
Klinik Yaklaşım Algoritması
- Tanıyı doğrula (laringoskopi)
- Etiyolojiyi araştır (BT/MR)
- Aspirasyon riskini değerlendir (FEES)
- İlk aşama: ses terapisi ± enjeksiyon
- 6–12 ay sonra kalıcı cerrahi planla
Klinik İpuçları
- Yeni başlayan vokal kord paralizisinde akciğer apeksine kadar görüntüleme şarttır
- Aspirasyon bazen sessizdir → sadece FEES ile yakalanır
- Erken enjeksiyon, yaşam kalitesini ciddi artırır.
Instagram : prof.dr.elifaksoy
